Tadeusz Makowski

Jeden z najwybitniejszych malarzy polskich XX wieku. W latach 1903-1908 studiował malarstwo w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych u Józefa Mehoffera i Jana Stanisławskiego. Równocześnie był studentem filozofii na Uniwersytecie Jagiellońskim. W roku 1908 wyjechał do Francji i osiadł na stałe w Paryżu. Początkowo malował pod wpływem Puvisa de Chavannesa (m.in. „Chrzest w Jordanie"- Hornage a Puvis de Chavannes ok. 1909) oraz Marcela Groma-ire'a, z którym się później zaprzyjaźnił (Gromaire namalował kilka portretów Makowskiego). W latach 1912-1913 uległ wpływowi kubizmu. Po wybuchu I wojny światowej wyjechał do Bretanii, do Władysława Slewińskiego. Do Bretanii wracał kilkakrotnie, by - zafascynowany jej surowym krajobrazem -uprawiać realistyczne malarstwo rodzajowe i pejzażowe (m.in. „Rybak z fajką" 1917). Od roku 1921 zaczął z upodobaniem malować dzieci (m.in. „Kapela dziecięca" 1922, „Karnawał dziecięcy" 1929). Świat dziecka pociągał go swą szczerością i bezpośredniością. W roku 1923 związał się z międzynarodową grupą malarzy, z którą wystawiał prace w modnej wówczas Galerii Berthe Weill. Obrazy te nosiły już znamiona indywidualnego stylu malarza, który przez lata doskonalił. Był on połączeniem początkowych fascynacji malarstwem holenderskim, późniejszych -kubizmem, naiwnym realizmem oraz polską sztuką ludową. Dzieła Makowskiego, przesycone liryzmem, mają kubizującą formę. Wdzięcznym tematem są sceny rodzajowe z dziećmi (ukazanymi podczas zajęć domowych lub zabawy), z rzemieślnikami („Szewc" znany także pod francuskim tytułem „Le sabotier" 1932) oraz groteskowo przedstawione typy charakterologiczne („Skąpiec" 1932). Wystawa w Paryżu w roku 1928 była wielkim sukcesem. Tadeusz Makowski tworzył także drzeworyty, w których częstym tematem jego prac, podobnie jak w malarstwie, były dzieci. Znany jest cykl „Pastorałek" (powstały po 1920 r.). W tych niewielkich formatem drzeworytach można odnaleźć inspirację sztuką ludową. Każdy drzeworyt stanowi małą scenkę teatralną, a postacie ludzkie - górale, i zwierzęta obwiedzione są grubym czarnym, miękkim konturem. Najwięcej prac Makowskiego znajduje się w Muzeum Narodowym w Warszawie.
Polecamy