Salvador Dali

Hiszpański malarz, grafik i teoretyk malarstwa, czołowy przedstawiciel surrealizmu. Urodził się w Figueras koło Gerony. Jego ojciec był notariuszem. W wieku 12 lat Dali zaczął uczyć się rysunku. We wczesnych pracach można zauważyć fascynację impresjonizmem francuskim, malarstwem hiszpańskim XIX wieku, a od roku 1920 także włoskim futuryzmem. W roku 1921 rozpoczął studia w Akademii S. Fernando w Madrycie, gdzie min. poznawał technikę laserunku (nakładania na obraz przezroczystej powłoki), która stała się charakterystyczna w jego późniejszych pracach. W okresie studenckim interesował się twórczością prerafaeli-tów i malarstwem metafizycznym włoskiego malarza XIX wieku Giorgia di Chirico. Z owego okresu datuje się też przyjaźń z pisarzem Fe-derikiem Garcią Lor-cą, reżyserem Luisem Bunuelem i grupą włoskich anarchistów. W roku 1926 za szerzenie nieprawomyślnych idei został wyrzucony ze studiów. Wkrótce pojechał do Paryża, gdzie spotkał Pabla Picassa i André Bretona, przywódcę i głównego teoretyka surrealizmu. W roku 1928 Dali namalował pierwszy obraz surrealistyczny „Krew jest słodka jak miód". W tym czasie pracował także z Bunuelem nad dwoma filmami surrealistycznymi: „Pies andaluzyjski" i „Złoty wiek". Ich publiczny premierowy pokaz zakończył się skandalem. Nawiązując do surrealistycznego sposobu przedstawiania rzeczywistości, wyrażającego się w automatycznym przenoszeniu na płótno wolnej gry podświadomych skojarzeń, artysta wypracował własną metodę, nazwaną przez niego „metodą paranoiczno-krytyczną". Zainteresowanie podświadomością zrodziło się pod wpływem psychoanalizy Sigmunda Freuda, którego Dali poznał osobiście w roku 1938. W roku 1931 artysta namalował słynny obraz z miękkimi zegarami pt. „Trwałość pamięci". Tłumaczył, że na pomysł namalowania tego dzieła wpadł po zjedzeniu francuskiego sera kamamber. Kilka lat później stworzył nie mniej słynną „Płonącą żyrafę" (1935). Istotąjego sztuki, a także sposobu bycia była ustawiczna prowokacja, szokowanie widzów pomysłami, gorszenie ich wypowiedziami, obrazami, publikacjami. „Pewnego dnia trzeba będzie oficjalnie ogłosić, że to, co nazywamy rzeczywistością, jest jeszcze większą iluzją niż świat marzeń sennych" -powtarzał często. Jest autorem biografii „La vie secrete de Salvador Dali" (1942-1944) i „Dziennika geniusza" (1964). W 1972 roku otwarto w rodzinnej miejscowości artysty Muzeum S. Dalego.
Polecamy